6 Subat 1919 Persembe

-İngiliz Karadeniz Ordusu Başkumandanı Milne’nin raporu: Kars İslam hükümeti, İngilizlerle iyi geçiniyor. Yalnız Ermenilerin dönmesini istemiyorlar. Ermenileri Kars’a sokmak için kuvvet kullanmamız gerekiyor. (Kurtuluş Savaşı Günlüğü / Zeki Sarıhan / syf 121)

-Alemdar gazetesi, Mustafa Kemal’le yapılan söyleşiyi ertesi gün çıkacak olan ‘mühim bir mülakat’ olarak duyuruyordu. Gazeteci ile aralarında geçen diyalog ise şöyleydi:

*Soracağınız sualler bitti mi?

*Bitti Paşam

*Bu vatan içine düştüğü bu felaketten nasıl kurtarılır, bağımsızlığına nasıl kavuşturulur? Diye bir sual sormanızı isterdim.

*Af buyurunuz Paşa hazretleri, bugün içinde bulunduğumuz bu şartlardan bu vatanın kurtarılmasını en uzak bir ihtimalle dahi mümkün görmediğim için böyle bir sual sormayı hiç aklımdan geçirmedim.

*Bu şartların dış görünüşüdür. Birde bunun iç yüzü vardır. Siz yine de böyle bir sual sormuş olunuz, ben de cevabını vereyim, fakat yazmamak şartıyla.

*Zatıalinizi bekliyorum paşa hazretleri

*Bakınız Cevat beyefendi, sizin imkansız gördüğünüz kurtuluş yolları vardır. Bugün herhangi bir teşkilatçı Anadolu’ya geçer de milleti silahlı mukavemete hazırlarsa bu yurt kurtulabilir.

*Nasıl olur Paşam!

*Hatırınızdan geçenleri tahmin ediyorum doğrudur. Görünüş tamamen aleyhimize. Hiçbir ümit kapısı yok gibi görünmektedir. Ama bu büyük devletlerin bir de iç yüzleri var.

*Nasıl paşam?

*Anlatayım: Siz sanıyor musunuz ki harbi kazanmakla müttefikleri aralarında ihtilafları halletmişlerdir. Asıl anlaşmazlık asıl menfaat rekabeti ve ölünün mirasını paylaşma kavgası bundan sonra başlayacaktır. Her geçen gün Müttefiklerin kuvveti güçsüzlüğe uğramaktadır. Terhisler dolayısıyla orduları günden güne küçülüyor. Asırlardır birbirleriyle boğuşan İngilizlerle Fransızları müşterek düşman tehlikesi birleştirdi. Şimdi o eski rekabet bıraktıkları noktadan yeniden başlayacaktır. Başlamıştır bile. İtalya’nın da başı dertte. Bu yüzden kendine katmak istediği topraklardan bile çekilecektir. Netice şu ki, Anadolu’da baş gösterecek milli bir mukavemete hiç biri müdahale edecek durumda değildir. Böyle bir mücadelenin tam sırasıdır.

*Paşam milli direniş güzel ama neyle? Hangi askerle hangi parayla? Kupkuru bir çölden farksız oldu bu güzel vatanımız. Affınıza sığınarak arz edeyim ki artık bu kupkuru çölde hiçbir hayat emaresi görülmüyor.

*Öyle görünür Rafi Cevat bey öyle görünür. Ama çölden bir hayat çıkarmak, bu çöküntüden bir varlık, bir teşekkül yaratmak lazımdır. Siz başıboşluğa bakmayınız. Boş görünen o saha doludur. Çöl sanılan bu alemde saklı ve kuvvetli hayat vardır. O millettir, Türk milletidir. Eksik olan şey teşkilattır. Bu teşkilat organize edilebilirse vatan da, millet de kurtulur.

(Samsun’dan önce bilinmeyen 6 ay / Alev Coşkun / syf 218)

GUN GUN KUTULUS yazi.JPG